ก้าวผ่านความหวาดกลัว

ย้อนกลับไปยุคยังไม่มีโครงข่ายรักษาอะไรก็แล้วแต่ในพื้นที่ โอ๋เริ่มจากช่วยประชาชนจัดการกับปัญหาผลพวงจากการพัฒนาของเมือง โน่นเป็นแผนการสร้างอ่างเก็บน้ำแก่งละว้าของกรมชลประทาน (ก่อสร้างระหว่างปี 2527-2529 แต่ทว่าปัญหาเกิดขึ้นสม่ำเสมอต่อจากนั้นนาน) การผลิตถนนหนทางเป็นคันนารอบแก่งฯ ทำให้ที่ดินราษฎร รอบๆถูกน้ำหลาก แต่ว่าในแก่งฯ น้ำแห้ง

หลายหมู่บ้านไม่เพียงแต่ประสบพบเจอกับปัญหาสำหรับการปลูกข้าว วิถีชุมชนก็กระทบ ผู้คนเคยใช้ประโยชน์สโมสรกับแก่งละว้า ดังเช่นว่า ทำไร่ทำนาแซง ปลูกผัก หาปลา ก็ทำไม่ได้ ระหว่างปี 2550-2553 คนจาก 13 หมู่บ้าน ได้รวมตัวกันไปต่อต้าน ยื่นหนังสือถึงผู้ว่าราชการ เรียกร้องให้เปิดประตูสำหรับระบายน้ำตอนฤดูน้ำหลากจนถึงเสร็จ ทำให้ความอุดมสมบูรณ์ของระบบนิเวศคืนมา มีปลาเข้ามามาก คราวนั้นนับว่าเป็นความมีชัยเริ่มที่เมืองหันมาฟังเสียงของประชาชน

หน้าที่บุตรสาว แม่ และก็หัวหน้าโอ๋
ทุกคนไม่ตรงกันกับที่บ้านเล็กบ้างใหญ่บ้าง บิดาของโอ๋เคยบอกว่า “เรามุ่งมาดว่าจะให้เป็นอาจารย์ เพราะเหตุไรแกมาแต่งตัวโสมม” ตอนนั้น ปี 2550 ลองคิดดูหญิงดำเนินการเป็นข้าราชการผสานฯ ที่คนเริ่มรู้จักรวมทั้งมักเรียกว่า “หัวหน้าโอ๋” คุณจะต้องดูแลครอบครัว ลูกชาย 1 คนเพิ่งจะเข้าห้องเรียนชั้นประถม ทั้งยังบิดามารดาที่ไม่ค่อยรู้เรื่องงานที่ลูกทำ กระทั่งคุณจำต้องพาทั้งคุณยาย-หลานไปลงพื้นที่ชุมชนใน อำเภอน้ำพอง (กรณีน้ำพองเน่าเหม็นด้วยเหตุว่าโรงงานผลิตกระดาษ) พอใช้ได้มีความคิดเห็นว่าราษฎรรักลูก เอาข้าวปลามาให้รับประทาน คุณยายก็เลยเริ่มเห็นค่าในงานของลูก

เริ่มจากคุยปัญหาผลพวงที่เกิดขึ้นจากการพัฒนา ชุมชนที่ไม่มีสิทธิ์สำหรับในการจัดแจงทรัพยากรของตนเอง มักมีแต่ว่าคนภายนอกมาสร้างแล้วเป็นผลกระทบกับคนภายในพื้นที่ แล้วหลังจากนั้นก็บอกหัวข้อการฟื้นฟู การเฝ้าระวังพื้นที่สงวน หรือแม้กระทั้งเรื่องวิถีชีวิตปกติ ขยายพื้นที่จากบริเวณแก่งละว้าไปสู่ป่าต้นน้ำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งป่าชุมชนโคกหนองม่วง ขนาด 209 ไร่เศษ

เมื่อมีการตั้งขึ้น “โครงข่ายประชาชนสงวนแล้วก็ฟื้นฟูแก่งละว้า” ขึ้นมาเป็นแกนหลักในปี 2550 ข้างใน โครงข่ายนี้จะมีกรุ๊ปแบ่งย่อยออกไปตามกิจกรรมและก็แยกตามชุมชน อย่างเช่น กรุ๊ปเลี้ยงควาย กรุ๊ปประมง กรุ๊ปสงวนป่าโคกหนองม่วง โดยผู้ตัดสินของโครงข่ายฯ แก่งละว้าเว้นแต่ปฏิบัติภารกิจกรรมการกลางแล้ว ยังมีหน้าที่อื่นในกลุ่มย่อย แล้วก็สมาชิกในกลุ่มย่อยก็เข้ามาเป็นสมาชิกโครงข่ายฯ แก่งละว้าด้วยเช่นเดียวกัน

ไม่ว่าในเครือข่ายหลักหรือกลุ่มย่อยจะมีระบบระเบียบกติกา มีการระบุข้อตกลงการใช้คุณประโยชน์/รักษาทรัพยากรด้วยกันเป็นหลักฐาน และก็ควรจะมีข้างเฝ้าระวังภัยรุกรามที่เข้าบั่นทอนพื้นที่รักษาโครงข่ายนี้ก็เลยเป็นการรวมกลุ่มที่เป็นกลุ่มเป็นก้อนแข็งแกร่งพอควร

Read More